سهمیه بنزین
سخنگوی دولت در اقدامی که سومین کاهش سهمیه سوخت در سالهای اخیر محسوب میشود، از تعدیل سهمیه دوم بنزین خبر داد. این تصمیم در حالی ابلاغ شد که قیمت بنزین سهمیهای دستنخورده باقی میماند و فشار اصلی سیاستهای مدیریت مصرف، بر دوش مصرفکنندگان پرمصرف و خارج از الگوی بهینه قرار میگیرد.
سهمیه دوم بنزین رسماً کاهش یافت؛ شارژ ۵۰ لیتری به جای ۷۰ لیتر
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، با اعلام رسمی این تصمیم گفت: «سهمیه دوم که در مقطعی ۱۰۰ لیتر بود، پیشتر به ۷۰ لیتر کاهش یافته بود و اکنون به ۵۰ لیتر رسیده است.» این سهمیه که با نرخ ۳۰۰۰ تومان به ازای هر لیتر عرضه میشود، پرمصرفها را مستقیماً به سمت خرید بنزین آزاد با نرخ کارت جایگاه (در حال حاضر ۵۰۰۰ تومان) هدایت میکند. بدین ترتیب، بدون آنکه قیمت پایه سهمیهای افزایش یابد، با کاهش حجم سهمیه دوم بنزین، هزینه نهایی سبد سوخت خانوارهای پرمصرف افزایش پیدا میکند.
دلیل اصلی کاهش سهمیه دوم بنزین چه بود؟
مهاجرانی در تشریح دلایل این تصمیم، ترسیم روشنی از شرایط کنونی ارائه کرد. او با اشاره به تولید روزانه ۱۰۰ میلیون لیتر بنزین در کشور، نیاز به واردات و تخصیص ارز برای تأمین کسری را عامل کلیدی این سیاست عنوان کرد. «منابع ارزی کشور باید برای تأمین نیازهای ضروری از جمله دارو و کالاهای اساسی نیز هزینه شود. منابع نسلهای آینده نباید تماماً به سوخت تبدیل شود و نهایتاً به آلودگی هوا و بیماری ختم گردد.» این استدلال نشان میدهد که کاهش سهمیه دوم بنزین، تنها یک تصمیم اقتصادی نیست، بلکه چرخشی به سوی مدیریت بیننسلی منابع و کاهش هزینههای تحمیلشده سلامت بر جامعه است.
قیمت بنزین و کاهش سهمیه دوم؛ کدام بخش ثابت ماند؟
سخنگوی دولت با قاطعیت تأکید کرد که فعلاً قیمت بنزین سهمیهای تغییری نخواهد کرد. این یعنی تمرکز سیاستگذار بر اصلاح الگوی مصرف با ابزار «حجم» است، نه «قیمت». با این حال، نرخ بنزین کارت جایگاه که پیشتر به ۵۰۰۰ تومان افزایش یافته بود، همچنان نقطه مبهم سیاستهای آتی است. مهاجرانی در این باره گفت: «هنوز تصمیم نهایی و جمعبندیشدهای برای تغییر مجدد نرخ کارت جایگاه اتخاذ نشده، اما دولت در صورت تصمیمگیری، آن را شفاف و با دلیل به مردم اعلام خواهد کرد.» این رویکرد محتاطانه نشان میدهد که دولت میخواهد پیش از هر اقدام تنشزا، با شفافسازی، افکار عمومی را آماده کند.
مهاجرانی: برای اصلاح مصرف باید با مردم شفاف صحبت کنیم
در لایهای فراتر از اعداد و ارقام، سخنگوی دولت بر ضرورت اعتمادسازی تأکید کرد. مهاجرانی با اشاره به تجربههای قبلی گفت: «هر زمان موضوعات با صراحت و استدلال برای مردم توضیح داده شده، همراهی و همکاری لازم نیز شکل گرفته است.» او دولت را به عنوان بزرگترین دستگاه سیاستگذار، مسئول چارهاندیشی برای معضل مصرف بالای سوخت دانست و تلویحاً پذیرفت که کاهش سهمیه دوم بنزین، یکی از گامهای این چارهاندیشی است.
بر اساس آخرین تغییرات، معادله سوختگیری برای مصرفکنندگان به این صورت است: قیمت بنزین سهمیهای بدون تغییر باقی میماند، اما سهمیه دوم بنزین از ۷۰ لیتر به ۵۰ لیتر کاهش یافته و مازاد مصرف، با نرخ ۵۰۰۰ تومان کارت جایگاه محاسبه میشود. دولت با این کارت بازی، سعی دارد بدون شوک قیمتی، پرمصرفها را جریمه و منابع ارزی را برای مصارف حیاتیتر حفظ کند.
About the Author
